Van kunst chocola maken?Moeilijk! Chocola en kunst? Gaat best wel!

Huis 's-Hertogenbosch rond 1900

Ooit al eens een chocolademuseum bezocht met daarin een galerie waar je een expositie van mij kunt bekijken? Vast niet. Want die combinatie is nog nooit voorgekomen. Maar voor alles in het leven is er een eerste keer. En dat nog wel in mijn eigen stad Middelburg.  Ik zal 't even uitleggen.

Ergens in 2001 liep ik nieuwsgierig rond in het monumentale Huis 's-Hertogenbosch aan de Vlasmarkt 51 in Middelburg. Een prachtig groot, duur herenhuis uit 1665 dat helemaal gerestaureerd werd. Ik was namelijk ook aan het restaureren in mijn rijksmonumentale pakhuis uit 1738 aan de Korendijk 56. En ik wilde wel eens in hoogst eigen persoon waarnemen hoe dat er in Huis 's-Hertogenbosch aan toeging.

Huis 's-Hertogenbosch Vlasmarkt 51 nu

 

de achterkant van het pand

Of het toen in mij opkwam dat ik ooit nog eens zou exposeren in dat pand? Nee, die link kon ik toen onmogelijk leggen. Toch gaat dat nu vanaf 2 februari gebeuren. Vandaar dit verhaal.

Wel bestonden er al vanaf het begin overeenkomsten tussen dat ooit heel chique herenhuis en mijn best wel shabby pakhuis.  

mijn pakhuis aan de Korendijk (derde pand van rechts) lang geleden

Ik kocht dat in 1999 net zoals de Vereniging Hendrick de Keyser dat deed met Huis 's-Hertogenbosch . Die club heeft zich tot doel gesteld om historisch waardevolle panden op te kopen, ze te restaureren en daarna te verhuren. Heel waardevol, zo'n beheer van ons cultureel erfgoed.

Ook beide restauraties startten in 2001 min of meer gelijktijdig nadat  alle, soms behoorlijk frustrerende  rijksmonumentale paperassen business was geregeld. En wie deed die restauraties? Hetzelfde bedrijf. Beide panden kregen ook met kunst te maken. Want wie kwam er in Huis 's-Hertogenbosch? Rembrandtkenner Theo Laurentius. Toen al wereldberoemd in Nederland door zijn medewerking aan het programma 'Tussen Kunst en Kitsch'.

Niet dat Laurentius mij nu laat exposeren naast zijn etsen van Rembrandt. Dat zou echt te mooi zijn. Nee, Huis 's-Hertogenbosch heeft al weer enkele jaren een andere huurder. De Stichting Chocolate Lovers met Sjakie's Chocolademuseum (www.williewonkavilla.nl). Met daarbij een galerie, Sjakie's Galerie. Want de grote drijvende kracht achter die stichting, Richard Jansen, vond dat er bij dat museum een galerie moest komen. Bedoeld als een extra impuls voor het grote doel, namelijk voldoende financiën bij elkaar krijgen voor de Willie Wonka Villa. Dat moet een groepsaccomodatie in Zeeland worden waar gezinnen met langdurig en ernstig zieke kinderen van een onbezorgde vakantie kunnen genieten.

Dus toen Richard mij begin vorig jaar vroeg of ik in 'zijn' galerie wilde exposeren zei ik simpelweg ja. Want als die rondborstige, sympathieke Brabander je iets vraagt, is 't bijna onmogelijk om daar niet op in te gaan. Zo vergeef ik 't hem zelfs dat die galerie nu nog maar één prachtig oude zaal beslaat in plaats van de oorspronkelijke twee. Het succesrijke museum groeit namelijk steeds groter. Dan maar wat minder groots uitpakken met een serie schilderijen uit mijn 'De Mens op Weg'. Want ik wens Richard gewoonweg heel veel succes bij dat levensdoel van hem.

Toos van Holstein, Destination, olieverf uit de serie 'De Mens op Weg

de expositiezaal

de dineertafel staat al te wachten op de gasten

 De opening is dus op zaterdag 2 februari om 17 uur. Dan gaat namelijk het museum dicht en is iedereen welkom op de vernissage. De expositie loopt tot en met 30 maart. Daarbij is er nog een heel leuk initiatief tussendoor. Richard organiseert bij elke tentoonstelling namelijk een kunstdiner in de galerie waarbij de kunstenaar uitleg geeft over het werk wat daar op dat moment is te zien. Ik doe dat nu op de avond van 14 februari. Voor dat diner kun je je tegen een geringe vergoeding opgeven via 0118-567632 of sjakie@williewonkavilla.nl. Er is plaats voor zo'n twintig liefhebbers. Welkom dus! En voor nu, tot volgende week.

TOOS

Over de godfather van de Nederlandse kunstTV

Stedelijk Museum Schiedam

Nog net op de valreep kon ik een poosje geleden in Schiedam herinneringen van heel lang geleden verenigen met het heden. Herinneringen aan lange, fladderende armen en handen met heel bewegelijke en trillende vingers. Voor 't eerst live waargenomen toen ik als 17-jarige student  rondstapte op de academie in Tilburg. Van de lessen kunstbeschouwing die via die armen en handen tot me kwamen, weet ik eerlijk gezegd niet veel meer. Maar wat wil je ook: zeventien, vrijheid, de academie! Dan zijn er wel andere zaken die je leven op dat moment bepalen. Maar dat ze toebehoorden aan Pierre Janssen die toen directeur was van de academie in Rotterdam, dat weet ik natuurlijk nog wel.

Want wie uit die jaren 60 en 70 zou nou niet weten wie Pierre Janssen (1926-2007) was. Vraag 't maar. 'Pierre Janssen? Oh ja, natuurlijk! Wat was die man goed, hè!'. De man dus die met zijn tv-programma 'Kunstgrepen' in die jaren op zondagavond met gemak een paar miljoen kijkers trok. Simpelweg door heel enthousiast op een unieke manier over kunst te vertellen.

uitzending Kunstgrepen

Oké, er waren natuurlijk nog maar twee landelijke tv-zenders in die tijd, de commerciëlen moesten nog heel lang op hun verwekking wachten . Maar toch! Meer dan honderd uitzendingen in de periode van 1959 tot 1972 over kunst. Met kijkers die hij, zoals dat heet, aan de buis gekluisterd hield. Dan ben je een verhalend natuurtalent, een mediafenomeen, een geweldige kunstverteller.

Nu in 2017, tien jaar na zijn dood, zijn er twee exposities aan hem gewijd. In Museum Arnhem waar hij jarenlang directeur was  en in het Stedelijk Museum Schiedam waar hij zijn bestuurlijke kunstcarrière startte als conservator en inbrenger van allerlei nieuwe, originele ideeën. 

nagebouwde studio bij de expositie in Schiedam

Ideeën om publiek aan te zuigen en ook de plaatselijke bevolking veel meer bij 'hun' museum te betrekken. De expositie in Schiedam kon ik dus gelukkig nog net op de valreep bekijken. Zie hieronder een video erover https://youtu.be/tdrcx9ml-cU. Die in Arnhem loopt nog tot half oktober.

 Natuurlijk zijn er nu ook goeie kunstprogramma's op tv. Jeroen Krabbé, niet alleen acteur maar ook beeldend kunstenaar, ging op reis om in twee documentaireseries enthousiast te vertellen over, eerst, Van Gogh en daarna Picasso. En een ander lid van de Krabbé-kunstdynastie, Jasper, is nu bezig met 'Het geheim van de meester'. Het populaire 'Tussen Kunst en Kitsch' is al jaren niet van de tv weg te slaan. En ook 'Kunstuur' hebben we nog. Maar Pierre Janssen met dat lange, slungelachtige, magere lichaam en dito karakteristieke hoofd is nog nooit verslagen. Die zou, denk ik, ook vandaag de dag nog steeds heel veel mensen aan de buis kluisteren. Want ga maar na wat hij toen, zonder alle visuele hulpmiddelen van nu, als decor had. Een vrijwel kale ruimte met een tafel en een stoel. Nog wat verlichting, een kunstvoorwerp en vooral zichzelf als meesterverteller. Eigenlijk wel logisch dat hij de eerste gast was in het programma 'Zomergasten' van de VPRO toen dat in 1988 startte.

Van al die 'Kunstgrepen' is jammer genoeg maar heel weinig bewaard gebleven. Ik vond op YouTube nog een fragment van een paar minuten over de opgraving van het graf van Toetanchamon in de Vallei der Koningen in Egypte https://youtu.be/0mJtS8BGxr8.

Want bewaren toen? Dat moest op film. En dat was duur. Dus dat deed men niet.

Overigens werd Pierre Janssen niet door iedereen op handen gedragen. Je had destijds ook de Stichting Openbaar Kunstbezit die o.a. via een tijdschrift, speciale afbeeldingen op papier, radio en later ook televisieprogramma's de kunst educatief onder de mensen wilde brengen. Daar konden ze Pierre Janssen blijkbaar wel schieten. Hij was, met hun woorden, een conferencier, een handelsreiziger, een populistische goochelaar die de kunst te grabbel gooide en hij ontheiligde de kunst door die tot bezit van de straat te maken. Nou, geef mij dan voor nu maar snel nog een paar van die Pierre Janssen's. Gewoon om zonder kunstklets en kunstkul maar met heel veel persoonlijk enthousiasme en grondige kennis niet alleen oude maar ook hedendaagse kunst tot bezit van de straat te maken.

Pierre Janssen wist een grote verzameling werk van Karel Appel voor het museum in Schiedam te verkrijgen

Want bij die hedendaagse kunst zit naast grote hoeveelheden gebakken lucht ook veel interessants. Ik heb dat de afgelopen dagen weer meegemaakt in Venetië bij de Biënnale daar. Heel veel kul, maar ook de nodige parels. Als die nieuwe ervaringen allemaal bezonken zijn, komt het resultaat over een poosje hier wel te voorschijn. Tot volgende week.

TOOS