1 Blues, 2 werelden: Joe Bonamassa en Popa Chubby

Playing the blues, olieverfschilderij, 100 cm-130 cm

Ik ben dan wel al heel lang beeldend kunstenaar, maar dat zegt niet dat er voor mij buiten die tak van sport geen andere cultuuruitingen bestaan. Muziek is voor mij altijd een inspiratiebron geweest. Ook voor schilderijen. Een van de bewijzen daarvoor staat hierboven. Niet dat ik tijdens mijn werk in het atelier muziek heb aanstaan. Nee, dan moet het voor mij stil zijn. Maar buiten dat atelier? Daar kan een jankende of ruige solo op de elektrische gitaar mijn hartje beslist sneller doen kloppen. En dan kun je natuurlijk al snel uitkomen bij die blues. Oftewel tegenwoordig Joe Bonamassa. Want die muzikant van nog maar 38 jaar staat qua beroemdheid behoorlijk eenzaam aan de top.

Een paar jaar geleden maakte ik een optreden van hem mee in de Heineken Music Hall en was gelijk verkocht. Dus toen ik las dat hij half maart van dit jaar een nieuwe reeks concerten in Nederland zou komen geven, waren de kaartjes snel gekocht.

Popa Chubby

Joe Bonamassa

Maar wat doet die Popa Chubby dan in de titel van dit stukje? Tja, van het een komt het ander. Toen ik eens op een feestje de naam Bonamassa liet vallen zei iemand "oh, maar dan vind je Popa Chubby ook vast heel goed". Ooit van Popa Chubby gehoord? Ik toen nog nooit in ieder geval. Blijkt ie in het blues circuit wel heel bekend. En bleek ie eind vorig jaar ook nog op te treden in Vlissingen aan het begin van een nieuwe Europese tournee. In De Piek. De Piek? Ja, De Piek. Een bruin café annex zaal voor zo'n 250 tot 300 man. Wel allemaal staan dan.

Toen Popa tussen het publiek kwam aanlopen, met wandelstok omdat hij kreupelde, bleek hij een behoorlijk gezette Amerikaan te zijn. Iets ander typje dan Bonamassa. Maar vergis je niet. Hij zakte op zijn kruk en speelde een potje rauwe blues waar je u tegen zegt. Dik twee uur lang. Achter elkaar. Geen pauze. Nou ja, af en toe ging hij even een beetje moeizaam staan. Een geweldige gitarist, voor mij echt een verrassing daar in Vlissingen. Niet overigens voor de echte bluesfanaten. Die bleken 'm gewoon achterna te reizen in Nederland bij zijn verschillende concerten. Allemaal in dat circuit van kleinere zalen.

 

Popa Chubby in De Piek, Vlissingen

Dat dus in tegenstelling tot Joe Bonamassa, die ik toevallig vorige week woensdag ook nog even zag verschijnen in De Wereld Draait Door. Om aandacht te geven aan zijn serie concerten in het Amsterdamse Koninklijke Theater Carré. Toch een iets deftiger omgeving dan die Vlissingse Piek. Daar zat ik dus afgelopen vrijdag, in dat Carré. Inderdaad, zitten. Weer een heel andere beleving dan het staan bij Popa. Een tikkie duurder ook. Bij Chubby voor 20 piek. Bij Bonamassa? Nou, daar zal ik 't maar even niet over zal hebben. Iets minder lang dan bij Chubby maar toch ook mooi exact twee uur achter elkaar. Minder rauw, maar technisch fabelachtig en ook gevarieerder. Ook een band met acht man terwijl Chubby 't deed met een bassist en een drummer. Gewoon twee verschillende blueswerelden die je niet met elkaar moet willen vergelijken. Dat wordt zoiets als appels en peren. Maar wel geweldig om ze alle twee te kunnen meemaken. Gewoon genieten!

Joe Bonamassa in Carré, Amsterdam 

Of die beide concerten ook weer inspiratie opleveren voor nieuwe "muziekschilderijen"? Vast wel. Maar zoiets moet bij mij altijd rijpen. Dus wanneer? Geen idee. Maar 't gaat zeker en vast komen. Tot volgende week.

TOOS.

Daar is ie dan, de video The making of ... Cerby

Cerby op de Bellinkbrug voor mijn atelier

Hij reist al een poos door het land. Mijn Cerby. Samen met zijn roedelgenoten van The Dogparade, in een heel kleurige stoet. Toch werd Cerby als een witte buldog geboren. Maar vlak na zijn geboorte heeft ie al snel heel veel kleur gekregen. En daar ben ik dan weer de oorzaak van. Zoals de video aan het eind van dit blog toont. Vorig jaar berichtte ik al vaker over Cerby. Maar vanwege de rest van deze blogaflevering kan 't geen kwaad toch nog even kort de achtergrond van Cerby te schetsen.

 

Cerby in de Stopera

Die bende buldoggen was een idee van Mike Zeelen. Zij heeft een zoontje dat lijdt aan de zogenaamde energiestofwisselingsziekte. Een meestal dodelijke ziekte bij jonge kinderen. Aan de universiteit in Nijmegen wordt gewerkt aan de ontwikkeling van een medicijn tegen die ziekte. En dat kost geld, veel geld. De stichting Energy4All (http://www.energy4all.nl/ ) probeert met allerlei acties een deel van die kosten bij elkaar te brengen. En The Dogparade (http://www.thedogparade.com/ ), dat idee van Mike, is daar weer onderdeel van. Mike vroeg een aantal bekende Nederlandse kunstenaars een grote of een kleine buldog van kunststof te beschilderen. Op die manier kwam ze ook bij mij. De hele opzet van het project en het idee erachter zaten zodanig goed in elkaar dat ik me liet overhalen. Dat doe ik niet zo snel, want als kunstenaar wordt je te pas en te onpas voor allerlei acties gevraagd. Zo van dat doet zo'n kunstenaar wel even gratis vanwege de eraan verbonden publiciteit. Nou, echt niet in mijn geval. te ervaren zal ik maar zeggen. Maar die Dogparade is dus de uitzondering op de regel geworden. Daarbij dacht ik ook gelijk "doe mij maar zo'n grote buldog, dat is een leuke uitdaging".

 

Cerby in Roermond

De start vond vorig jaar plaats in Venlo bij sponsor Leolux, de bekende meubelfabrikant. De grootse finale, een ultieme veiling van alle kunsthonden, staat geprogrammeerd op 17 april van dit jaar in het NBC Congrescentrum te Nieuwegein. De details daarvan staan op de website van The Dogparade. Maar in de tussentijd hebben de honden geparadeerd in o.a. Amsterdam, Roermond, Gouda, Lelystad, Dordrecht en Nijmegen. En niet te vergeten de de Luxury Fair in de RAI, de vroegere Miljonairs Fair. Want The Dogparade moest natuurlijk wel op de kaart worden gezet. Nou, dat is heel goed gelukt. En mijn Cerby is daarbij aardig wat keertjes op de foto gekomen.

 

Cerby in Gouda

Cerby op de Masters of Luxury Fair

Maar voordat hij er zo gekleurd uitzag, is er in mijn atelier vorig jaar heel wat met 'm gebeurd. Het leek me interessant over dat wordingsproces een video op mijn YouTube-kanaal te zetten. Dat duurde alleen even. Het leven van een beeldend kunstenaar zoals ik bestaat ten slotte voor een heel groot deel uit beeldend bezig zijn en niet uit filmpjes maken. Maar afgelopen weekeinde was het zover. Ik kon "The Making of ... Cerby" lanceren. Hieronder staat die video van drie minuten ingesloten. Met de link http://bit.ly/18v7JxZ  is die ook op mijn YouTube-kanaal (http://bit.ly/ij4Pag ) te aanschouwen. Met dan gelijk nog veel meer filmpjes van mij.

Mocht je voor zo'n buldogje van 1,6 meter hoog een leuke plek weten, mijn Cerby is heel gezeglijk, vriendelijk en is beslist ook een buitenhond. 't Is dat zijn staart maar een kort stompje is, anders stond ie voortdurend te kwispelen van genoegen. Tot volgende week.

TOOS.

Kunst op Cuba 2

Iemand is gekend in zijn of haar regio. Noem je die naam daarbuiten? Nada, onbekend. Of je naam wordt geroemd in Nederlandse kringen en je bent net de grens met België over? Niente, nooit van gehoord. Menig kunstenaar zal die ervaring hebben. Grenzen zijn nog steeds grenzen. Ondanks Europa en mondialisering. Cultuur en bekendheid zijn, zeg maar, grensverschijnselen. De beperkte groep uitzonderingen natuurlijk daar gelaten. Die gedachte kwam bij me op toen ik me laafde aan de kunst in het Museo Nacional de Bellas Artes Arte Cubana in Havana.

Zoals ik dat vorige week hier al meldde, een tropische, kunstzinnige verrassing. Met een paar geweldige kunstenaars waarvan ik nog nooit had gehoord en een enkeling die me toch wel vaag bekend voorkwam. Maar laat ik beginnen bij het begin. Dat doet dit museum ook. Dat wil zeggen vanaf de landing van Columbus in 1492 op een strand in het oostelijk deel van Cuba. Met dus de "ontdekking" van Amerika.

De landing van Columbus door Amando Menocal, Museo Nacional

Daarna komt in de loop van de 16de en 17de eeuw langzaam de Europese kunst binnensluipen. Want welstand dient vanzelfsprekend getoond te worden, met schilderijen aan de muur. Denk maar aan onze 17de eeuw. Je weet wel, die Gouden. Maar in Cuba is dan alleen sprake van derde en vierde rangs schildersgarnituur. Dat liet het Museo Nacional chronologisch duidelijk zien. In de 19de eeuw wordt dat al stukken beter. Goeie kunstenaars beginnen naar Cuba te komen. Zo gaat dat nu eenmaal als er kringen met heel veel geld ontstaan. Want reken maar dat er kapitalen werden verdiend op Cuba. Met vooral rietsuiker en tabak. En met de slaven natuurlijk. Lage loonkosten, zogezegd!

Maar de grootste kunstontwikkeling zag ik toch in de loop van de 20ste eeuw. Is daar ineens een zaal vol prachtig werk van ene Wilfredo Lam (1902-1982), gebaseerd op het kubisme van Braque en Picasso. Ergens kwam 't me bekend voor. Maar 't echt kunnen plaatsen, nee, dat lukte me niet.  Dat gebeurde thuis pas. Even googelen, en ja hoor, natuurlijk. Die had ook werk in het MoMa in New York en Centre Pompidou in Parijs. 

deel van de zaal met werk van Wilfredo Lam

Die Wilfredo Lam was dan wel geboren en getogen in Cuba, maar had ook een aantal jaren in Parijs geleefd en daar alle groten uit die tijd leren kennen. Ik had dus ongetwijfeld wel eens iets van hem gezien. Maar pas zoveel werk bij elkaar deed hem echt recht.

Ooit gehoord van Fidelio Ponce de Leon (1895-1949)? Nou ik ook niet. Toch heel bekend in Cuba en aanpalende landen, maar niet in Europa. Denk maar aan mijn opmerking in het begin.

werk van Fidelio Ponce de Leon

Of van ene Rolando Gutiérrez (1919-1976)? Toen ik zijn tekeningen zag, kon ik gelijk ook de wereld met dikke mensen van de wereldberoemde Columbiaanse schilder en beeldhouwer Botero (1932) plaatsen.

links Gutiérrez, rechts Botero

En zo waren er nog diverse andere moderne kunstenaars.

zalen met werk van moderne kunstenars

De grootste verrassing was echter ene Roberto Fabelo (1951). Een fabelachtige tekenaar en schilder met een geheel eigen, fascinerende en magisch realistische wereld. 

werken van Fabelo

Diezelfde dag heb ik op de boekenmarkt in Havana nog een paar boeken over hem gekocht. Zoals een met illustraties van hem bij het verhaal van Pinokkio. En het leuke was dat ik in de weken daarvoor al werk van hem had gezien zonder 't te weten. Op paraplu's! Want op Cuba lopen heel veel mensen rond met kunstzinnige regenschermen die in februari  vooral als parasol werden gebruikt. Van een echt Cubaans merk, Artex. Een keten met winkeltjes waar je de Cubaanse cultuur aantreft op bijvoorbeeld mokken, douchegordijnen en vazen. En dus ook op paraplu's. Met daarop, zo realiseerde ik mij in het museum, ook afbeeldingen van die Fabelo. Ik had al een hele verzameling van die schermen op straatfoto's omdat ik ze zo interessant vond. Kwestie van even zoeken. En ja hoor, daar had ik Fabelo al te pakken!

paraplu met afbeelding van werk van Fabelo

Dat moeten ze bij het Rijksmuseum ook eens gaan doen. Rembrandt en Vermeer op paraplu's. Dan lopen wij op straat ook onze Nederlandse cultuur te showen. Tot volgende week.

TOOS

Kunst op Cuba

Cuba en cultuur. Dat beloofde ik ten slotte vorige week. De muziek laat ik daar overigens maar buiten. Daarin ben ik geen expert. Salsa, cha cha cha, de Buena Vista Social Club, ze zijn allemaal van Cubaanse oorsprong, dat weet ik dan wel weer. Maar verder? Nee, ik houd me bij mijn leest, de beeldende kunst. En die hield veel verrassingen in.

 

in Santiago de Cuba

Dat ik de nodige muurschilderingen zou tegenkomen? Logisch. Want had de wereldberoemde Mexicaanse macho en muralist  Diego Rivera (1886-1975) het muurschilderen in Mexico en wijde omgeving in zijn tijd niet tot grote ontwikkeling gebracht? je weet wel, die Rivera die zo'n onstuimige knipperlichtrelatie had met die andere bekende kunstenaar Frida Kahlo. Juist ja, die van die film van een aantal jaren geleden.

Nou hebben wij natuurlijk ook wel onze muurschilderingen. Maar dat zijn dan meestal van die afzichtelijke graffiti tags. Die "handtekeningen" van, meestal, mannetjes die net als piesende hondjes graag hun geurteken achterlaten. In Cuba zie je dat gelukkig niet veel. Wel heb je daar dan weer de grote billboards en muurschilderingen die de revolutie van Castro en Che Guevara  verheerlijken. Maar dat heeft dan toch wel weer iets, vind ik. Zeker als die schilderingen al aan het vervagen zijn. Denk alleen maar aan mijn schilderijen met verweerde muren en je weet waarom.

Daarnaast waren er echter ook heel wat andere uitingen te vinden, van cartoon tot prachtige muur mozaïeken.

in Santa Clara

 

in Havana

Maar dat je op Cuba bij Viñales in de buurt ook de grootste rotswandschildering ter wereld had, dat was dan toch weer nieuw. Een schildering van werkelijk gigantische afmetingen die de ontwikkeling van de mens tot onderwerp heeft en waarbij heel wat verf is uitgesmeerd.

de grootste rotsschildering ter wereld

En wat te denken van het Casa de Cultura dat je in elke wat grotere plaats tegenkomt! Met tentoonstellingen van binnen en buitenlandse kunstenaars. 

het Casa de Cultura in Trinidad

Dat geeft toch een goed gevoel, te zien dat de cultuur zo wordt benadrukt. Zonder nadruk op het sociaal realisme dat in het communistische Rusland zo bon ton was. Alhoewel? Soms was er toch zo'n heldenmonument met heel erg veel revolutionaire held erin. Want de leiders van de 19de eeuwse onafhankelijkheidsoorlogen tegen Spanje worden ten zeerste geëerd.

heldenmonument in Santiago de Cuba

De grootste verrassingen wachtten echter in Havana. Maar ja, dat kan ook niet anders in zo'n bruisende stad met zo'n rijke historie.  Met daarbij nog twee miljoen inwoners op een totale Cubaanse bevolking van elf miljoen. Een aantal daarvan, kunstenaars, hebben zelfs een hele straat omgetoverd in één groot kunstwerk. Werkelijk alle muren van de hoge, omringende flats zijn beschilderd. En in die straat wemelt het van de driedimensionale kunst. Niet dat 't allemaal overweldigend is, maar het levert een fantastische sfeer op. 

Zoiets zouden we in Middelburg ook eens moeten doen. Dat zou een geweldige trekpleister worden. Maar ja, rijksmonumenten, commissies, bureaucratie, subsidiegedoe. Nee, laat toch maar!

Nog zo'n verrassing. In de oude stad van La Habana liep ik plotsklaps rond in een prachtig nieuw museum voor moderne keramische kunst, nog maar net open eigenlijk. Een oud, mooi gerenoveerd  paleis dat ooit in bezit was geweest van zo'n gigantisch rijke familie. Want die had je er vroeger heel wat op Cuba, juist in die oude stad natuurlijk.

keramisch museum in Havana

Dat ze daar goed bezig zijn, bleek wel uit het feit dat ik van het ene museum het andere inliep. Allemaal gerenoveerde familiepaleizen, allemaal vrij toegankelijk. Vaak met oude meubelen ingerichte kamers, geen echt overweldigende collecties, maar door de ambiance heel aantrekkelijk. Zelfs nog een zaal met allemaal oude Singer naaimachines!

De grootste verrassing wachtte echter in het Museo Nacional de Bellas Artes met de moderne Cubaanse kunst en die van de voorgaande paar eeuwen. Maar als ik daarover nu nog ga schrijven, loopt de lengte van dit stukje behoorlijk uit de klauw. Daarover dus maar de komende keer. Tot volgende week.

TOOS

Cuba, een land vol tegenstellingen

Net terug van een aantal weken Cuba kan ik er op internet weer helemaal tegenaan. Want dat Cubaanse internet wordt van regeringswege nog heel bewust in de kinderschoenen gehouden. Dus heb ik de afgelopen weken ook geen enkele moeite gedaan te berichten over mijn reis. Dat heb ik opgespaard voor de komende blogafleveringen.

Overigens lopen er al heel wat Cubanen rond met een moderne mobiel want mobiel bellen en sms'en is er geen probleem.  Maar internetten kan alleen in sommige hotels, altijd staatshotels trouwens, en postkantoren in grotere steden.

Als ik één ding heb geleerd de afgelopen tijd is 't wel dat dit zogenaamd communistische Cuba een land is vol tegenstellingen en dubbele lagen.

Overal vind je nog de "revolutionaire" afbeeldingen

Cubanen die sigaren roken? Vergeet 't, dat doen ze alleen voor de toeristenfoto's!

Met dollars kun je er, bijvoorbeeld, niet betalen. Maar de CUC, de munt waarmee alle toeristen moeten betalen, is wel 1 op 1 gekoppeld aan die dollar. Bij geld wisselen op de bank moet je daarbij ook rustig de tijd nemen voor alle procedures met het paspoort bij de hand. Maar bij wisselen in een bepaald staatshotel ging dat gewoon heel snel uit het losse handje zonder paspoort. Terwijl in datzelfde hotel bij het inchecken ik mijn paspoort wel moest tonen. Vreemd? Nee hoor, in Cuba helemaal niet! Daar is niets vreemd. Zo heeft het land één van de beste medische zorgsystemen in Latijns Amerika, zijn de doktoren en verpleegsters geroemd om hun opleiding, maar zijn allerlei medicijnen er vaak heel moeilijk te krijgen.

En wat dacht je van een baan voor 20 CUC per maand? Het officiële salaris voor heel veel Cubanen. Maar op een terras kost een pilsje tussen de 1 en de 2 CUC. Ook voor de Cubanen. Hoe komt 't dan dat die daar toch zitten? Omdat Cuba een land is van ongelooflijk ritselen en regelen. De verdiensten bij zo'n baan zijn niet belangrijk, het hebben van een baan, daarom gaat het. Want dat schept allerlei mogelijkheden. Er bestaat onder het officiële communistische oppervlak een gigantisch netwerk van diensten en wederdiensten, de ene keer wel en de andere keer niet in geld uitgedrukt.

 

Een foto, symbolisch voor het gigantische netwerk dat Cuba is

En dat terwijl je toch niet echt van corruptie kunt spreken. Maar om te kunnen overleven is dat onofficiële systeem een levensnoodzaak.

Sinds Raoul Castro zijn oudere broer Fidel opvolgde, worden heel langzaam aan hervormingen doorgevoerd. Je mag nu meer eigen initiatief ontplooien. Zoals een eigen bedrijfje beginnen. En wil je bijvoorbeeld een nieuwe auto kopen? Geen probleem. Alleen betaal je dan wel de hoofdprijs. Zo'n 60 tot 80.000 CUC. In dollars uitgedrukt hetzelfde bedrag. Maar dat is dus vooral belasting. Toch rijden er, vooral in en rond Havana, heel wat nieuwere auto's.

 

Eén van de vele ouwe Amerikanen die er nog rondrijden

Wil je een 2de hands Lada aanschaffen, en die rijden er naast de oude Amerikanen nog heel wat rond als erfenis van de connecties destijds met de Sovjet-Unie, dan ben je toch ook nog zo'n 20.000 CUC kwijt. Eigenlijk onvoorstelbaar. Met die ouwe Sovjet-Unie hebben ze ook overigens nog wel de lange rijen voor winkels gemeen als daar weer eens iets speciaals ia aangekomen. Want tekorten? Daaraan is geen tekort.

 

Een dagelijks stadsbeeld, winkels met rijen

Nieuwe kleren kopen? Dat kan. Alleen komt er bij import wel gelijk 240% belasting op. En dat van 20 CUC in de maand? Toch lopen de Cubanen er in het algemeen netjes bij.

Hoe ze dat versieren? Om dat te kunnen begrijpen, moet je er, denk ik, zijn opgegroeid. Dan leer je automatisch hoe het Cubaanse leven functioneert . Als buitenstaander lukt je dat echt niet.

Want hoe zou je een land kunnen begrijpen dat zoveel ups en downs in zijn geschiedenis heeft meegemaakt. In de 19de eeuw, met nog de vele slaven, heel rijk. Met al heel snel na de eerste spoorlijn in Engeland een eigen grote spoorlijn. Eerder zelfs dan overheerser Spanje. Met in Havana ook eerder stadsverlichting dan in vele grote steden in Europa. Met geweldig grote familiepaleizen, zeker in Havana. Nu vaak vervallen.

 

ergens in Havana

ergens in Pinar del Rio

Maar toch wordt er langzaamaan mondjesmaat weer gerenoveerd. Booming in de jaren 50, economisch langzaam afstervend in de jaren 60 en 70, weer booming in de jaren 80 door alle import en export met de Sovjet-Unie, volstrekt ingestort na het uiteenvallen van die grote communistische kameraad, en nu langzaam weer opkrabbelend.

 

in Trinidad

in Havana

Zoiets vormt een land en de overlevingsdrang van de bewoners. Bewoners die vriendelijk en behulpzaam zijn. Logisch ook, denk maar aan dat netwerken en dienst en wederdienst. Bewoners die van muziek, van heel veel muziek houden. Aan bandjes dus geen tekort. Zoals het stel mannen hieronder in Trinidad.

En bewoners die trots zijn op hun cultuur. 

muurschildering in Havana

Maar daarover de volgende keer meer. Tot volgende week.

TOOS

Over smaak valt niet te twisten?

Zoals ik in mijn laatste paar blogjes al meldde is het internet een paar weken even geen onderdeel van mijn leven. Daardoor is een wekelijkse uitgebreide blogaflevering  enigszins problematisch. Vandaar dus de afgelopen weken een kort, van te voren klaargezet blogje met daarin een uitspraak over kunst en wat foto's.

Willem G van de Hulst, schilder, schrijver en beeldhouwer  (1917-2006):

"'Over smaak valt niet te twisten', dáár valt over te twisten".

detail Metroproject, Willem G van de Hulst

Ondergrondse, Willem G van de Hulst 

Hoe waar is die uitspraak! Dat maakt het ook zo interessant om over kunst te praten.

Dit was de laatste in deze serie korte stukjes. Vanaf volgende week ben ik weer veel uitgebreider aanwezig. Tot dan.

TOOS

Minimal art in een minimaal blogje

Zoals ik vorige week al meldde is het internet een paar weken even geen onderdeel van mijn leven. Daardoor is een wekelijkse uitgebreide blogaflevering  enigszins problematisch. Maar een heel kort, van te voren klaargezet blogje is geen probleem. Daarom leek 't me wel leuk die paar weken op te vullen met een uitspraak over de kunst en wat foto's. Hierbij dus.

Hilton Kramer, Amerikaans kunstcriticus (1928-2012):

"Des te minimaler de kunst, des te maximaler de uitleg."

Die uitspraak is me uit het hart gegrepen. Goeie kunst spreekt genoeg voor zichzelf en al die uitgebreide, conceptuele en onbegrijpelijke kunstuitleg? Daar ga ik geen uitleg over geven!

Jan Schoonhoven (1914-1994)

Wat me gedurende de laatste paar jaar wel opvalt is dat de zogenaamde minimal art weer aan een revival bezig is op kunstbeurzen en in bepaalde galerieën. 

Donald Judd (1929-1994)

Tot volgende week. 

TOOS