dinsdag 27 augustus 2013

Leven als god in Frankrijk

 Het is een bekende uitdrukking, dat "leven als god in Frankrijk". Maar ik kan aardig aanvoelen waar dat gevoel over het goede Franse leven vandaan komt. Dat krijg je wel als je regelmatig in Nice verkeert. Dat Parijs in het klein, maar dan op z'n Italiaans.
Nu ook weer. 's Middags aangekomen met Transavia vanaf Rotterdam en 's avonds gelijk aan tafel met kunstliefhebbers in diverse soorten en maten op een terras in het bergachtige achterland. Een kunstverzamelend echtpaar had mijn Niçoise galerist Jean-Paul Aureglia, mij en mijn lief, en nog een ander kunstenaarskoppel uitgenodigd. Hun nieuwe huis was bijna klaar, de kunstverzameling hing en dat moest gevierd worden. Met veel champagne en een overvloedige barbecue. En natuurlijk een bezichtiging van hun kunstverzameling. Zo stond ik dan ineens samen met hun voor één van de schilderijen die ze van mij hebben hangen op prominente plekken in de woonkamer.
Loop ik de volgende morgen het Palais de Venise uit, het gebouw waarin zich mijn atelier/appartement bevindt, dan bots ik bijna tegen de markt aan die zich daar dagelijks tot 13 uur bij mij voor de deur en in de omgeving afspeelt. Groenten, fruit, vis, bloemen, wat al niet.

 's Avonds is diezelfde omgeving omgetoverd tot een soort Quartier Latin met een keur aan restaurants. Allemaal met terras natuurlijk. Want vrijwel elke avond is ook een zomerse avond waarbij je tot laat buiten kunt zitten.


Tel daarbij ook nog maar op het strand met de beroemde Promenade des Anglais op loopafstand, net zoals trouwens ook vele musea. Acht gemeentelijke musea telt Nice, naast nog een aantal andere. Normaal zijn die acht vrij toegankelijk. Deze zomer moet je echter €10 toegang in totaal betalen vanwege een circuit van acht exposities die allemaal met Henri Matisse (1869-1954) hebben te maken. Die wereldberoemde kunstenaar die een groot deel van zijn leven in Nice woonde en er ook stierf. Maar daarover een volgende keer. 
 Nu ben ik alweer terug in Middelburg. Na vanzelfsprekend een afscheidsetentje met Jean-Paul onder de arcaden van mijn favoriete plein in Nice, place Garibaldi. Leven als god in Frankrijk! Hoezo? Nu moet er echter weer worden gewerkt vanwege komende exposities. Ook daarover meer de komende tijd. Tot volgende week.
TOOS

dinsdag 20 augustus 2013

Niet uit het nieuws weg te slaan, die Da Vinci

Al eeuwen lang altijd maar weer in het nieuws. Probeer dat maar eens, zowel tijdens je leven als al die honderden jaren daarna. Maar voor Leonardo da Vinci, het grote voorbeeld van de homo universalis, Renaissance kunstenaar en wetenschapper, is dat totaal geen probleem. Dat besefte ik de afgelopen paar weken weer eens helemaal.
Da Vinci was niet alleen een geweldige schilder maar ook een fabelachtig tekenaar. Dat blijkt wel uit de anatomische tekeningen die hij maakte van het menselijk lichaam. Daarvoor moest hij overigens wel een beetje stout zijn. Want allereerst aan lijken zien te komen, die dan open snijden en daarvan nog  tekeningen maken ook was in die tijd beslist not done. Je kon er gevangenisstraf voor krijgen. Maar Leonardo's nieuwsgierigheid was te groot.
Tijdens het Edinburgh International Festival deze maand vergelijken ze zijn anatomische tekeningen met nieuw gemaakte 3D scans van menselijk lichaamsonderdelen. Dan zie je pas hoe ongelooflijk knap die tekeningen zijn en hoe ongelooflijk knap er in de hier afgebeelde hand is gesneden met de, in onze ogen, primitieve middelen van toen.


Maar ook de Mona Lisa, La Gioconda, kwam weer eens in het nieuws. Het schilderij dat Leonardo altijd bij zich hield, waarheen hij ook reisde. Zoals dit kunsticoon in het Louvre zijn er in de wereld maar weinig. Ik heb vorig jaar een foto gemaakt van de bezoekersgekte er omheen. Nou, volgens mij kun je beter een goeie foto ervan bekijken dan daar proberen er dicht bij te komen.


Maar de vrouw erop is ook een icoon geworden, met alle bijbehorende gekte. Vermoedelijk is het Lisa Gherardini del Giocondo, waarvan men weer vermoedt dat daarvan twee jaar geleden het lichaam en schedel zijn gevonden in een graf in een klooster van Florence. En nu is vorige week, ook in die stad, een graf in een basiliek geopend waarin vermoedelijk de echtgenoot en twee zonen van onze Mona Lisa liggen. 

Dat wordt dus DNA onderzoek om na te gaan of al die vermoedens ook kloppen. Zo ja, dan zullen experts ongetwijfeld gaan proberen het gezicht te reconstrueren dat bij haar schedel past. Zou Da Vinci van al deze technische toestanden hebben genoten. Ik vermoed eigenlijk van wel, gezien zijn wetenschappelijke inslag.

Voorlopig zijn we er echter nog niet wat Da Vinci betreft. Want achter een soort loze muur in het Florentijnse Palazzo Vecchio zou zich op een tweede muur nog  "De Slag om Anghiari" bevinden, een verloren gewaande muurschildering van Leonardo. Sinds vorig jaar zijn in ieder geval sterke aanwijzingen gevonden dat zich daar iets van een schildering bevindt. Maar ja, zomaar een muurtje weghakken met daarop een fresco van de bekende 16de eeuwse schilder Giorgio Vascari, dat gaat ook weer niet zomaar.
Leonardo da Vinci blijft dus in het nieuws, dat is niet moeilijk te voorspellen. Tot volgende week.
TOOS

dinsdag 13 augustus 2013

Nooit op zondag, maar soms toch wel

Nee, het begin van de titel slaat niet op die filmhit en bijbehorende Top40-hit  "Never on Sunday" uit 1960, waarin de Griekse filmster en latere minister van cultuur Melina Merkouri een zeer oud vrouwelijk beroep uitoefende. Behalve dus op zondag. Het slaat op mijn bezoek aan het Amsterdamse Rijksmuseum afgelopen zondag dat niet doorging. Ik moest die avond toch in Amsterdam zijn dus waarom dat gerenoveerde museum niet gelijk meenemen? Nou, niet doen op zondag! Lange rijen voor gesloten draaideuren vanwege de grote drukte binnen. We besloten meteen die rijen maar gewoon die rijen te laten. Want van kunst genieten in de directe omgeving was ook goed mogelijk. In de nu vrij toegankelijke, gerenoveerde tuinen rond het museum was, zo wist ik, een expositie gaande van Henry Moore (1898-1986). Wereldberoemd geworden door zijn abstracties van de menselijke figuur in brons en marmer. 
Bij mijn opleiding aan de academie was Moore al niet meer uit de kunstboeken weg te slaan. En in mij had hij er een nieuwe bewonderaar bij. Dus dit mocht ik dan ook niet missen. Echt de moeite waard, net als die tuinen waar je nu heerlijk kunt zitten.

's Avonds werd het trouwens ook weer zitten, daar in Amsterdam, bij een heel andere vorm van kunst. Waarbij stilzitten overigens niet meeviel. Flamenco in het Concertgebouw, een niet alledaagse combinatie. Maar zoals dat daar hoort, wel echte top!
 Ik heb wel eens een "flamencoschilderij" gemaakt, geïnspireerd door een reis in Andalusië in Zuid Spanje (zie bijgaande foto) met natuurlijk ergens in een warm theatertje een echte flamenco avond. Nu werd de grote zaal van het Concertgebouw echter vanzelf wel warm door het gezelschap van Marìa Juncal, één van de grootste hedendaagse flamencodanseressen van Spanje. Prachtig om die sfeer weer eens mee te maken. Al die emotie die weergeeft dat het leven en de liefde toch vooral veel leed veroorzaken. Een lach kan er eigenlijk maar zelden af. En zoals dat hoort, klonken de begeleidende zangers alsof ze heel veel pijn leden, over hun hele lijf. Terwijl ze toch best rustig op hun stoeltjes bleven zitten, op enkele acts na.
Toch dus een inspirerend zondagje in Amsterdam, ook zonder het Rijksmuseum. En het mooie van zo'n zondag is dat je dan vrij kunt parkeren. Iets waaraan je doordeweeks in onze hoofdstad al snel een vermogen kwijt kunt zijn. Overigens, dat Rijksmuseum komt nog wel een keer, maar dan niet op zondag. Tot volgende week.
TOOS



dinsdag 6 augustus 2013

Vissers van Arnemuiden hadden ongelijk

 De afgelopen week moest ik twee keer denken aan een uitspraak van vissers van Arnemuiden begin dit jaar. Volgens een vriend van mij dan. Dus ik heb ’t niet uit de eerste hand.
De eerste keer was toen ik bij klanten van mij, die intussen vrienden zijn geworden, in stralend weer een goed glas wijn zat te drinken in hun tuin en een nieuwe kunstaankoop van hun kon bewonderen. Een stenen sculptuur tussen het weelderige tuingroen.
En de tweede keer was in Friesland. In Grou. Ik moest in het Noorden zijn voor kunstzaken en dacht “waarom niet even kijken bij de expositie van mijn BuitenKunst bij Werpsterhoeke”. Dat centrum voor het luxe buitenmeubelensegment. Daar hangen op de hekken rond de showtuin een aantal van mijn alu-dibonds. Die kunstwerken van mij die weer en wind van het Nederlandse klimaat prima kunnen doorstaan.
Ook daar was het zalig weer. Lekker warm, een briesje en uitbundige klimop rondom mijn kunst. De eerste foto’s laten dat duidelijk zien.

Maar toen we die dibonds daar begin april ophingen, was ’t bij een koude noordoostelijke wind nog kaal en beslist zeer onaangenaam. Ondanks een dikke laag kleren. Een wereld van verschil dus. De foto’s van toen getuigen ervan.

Maar wat heeft dat nu met die vissers van Arnemuiden te maken? Volgens het verhaal roken die aan de lucht dat de zomer koud en nat zou worden. Dat op zich is natuurlijk heel knap. Aan de hand van de reuk van de lucht een weersvoorspelling voor lange termijn doen. Toch is ’t maar goed dat er geen Arnemuidse Almanak is als variant op die van Enkhuizen. Want die had ik toch mooi in de prullenbak gemikt. Geniet dus maar van deze mooie zomer. En die Arnemuidse vissers? Niet nemen met een korreltje zout, maar met een heel pond. Of ze moeten hun reukorgaan laten nakijken. Tot volgende week.
TOOS

dinsdag 30 juli 2013

Zacht als steen


 Senefelder wist wel wat ie deed, zo rond 1800, toen hij bezig was zijn uitvinding van het steendrukken te ontwikkelen. Graniet, dat was 't niet, te hard. Had hij even mazzel dat bij hem in Beieren de Solnhofer kalksteen ruim voorradig was.  Daarop kon je met inkt tekenen en het oppervlak was makkelijk weg te schuren. Zacht als steen dus. En daarvan maak ik op het moment gebruik. In het steendrukatelier van Rudolf Broulim in Ekeren bij Antwerpen. Daar ga ik een paar duizend jaar terug in de tijd om een paar jaar vooruit te kunnen werken. Cryptisch taalgebruik? Oké, ik leg 't uit.

Rudolf is van een uitstervend soort.  De soort "meestersteendrukker". Binnen die soort zijn alle kneepjes en geheimen van het steendrukvak bekend. Maar steendrukken is uit, zodat de op leeftijd komende meesters er de brui aan geven en er nauwelijks nieuwe voor in de plaats komen. Zo gaat Rudolf eindelijk met pensioen en bij wie moet ik dan mijn litho's gaan maken? Om dat probleem voor te zijn, ben ik al vast aan de gang gegaan met een serie die waarschijnlijk pas in de openbaarheid zal komen in 2015. Vandaar dus dat vooruit werken voor een paar jaar. Overigens, ik ben nu pas aan de gang met de eerste stappen voor de eerste drukgang.  Er zullen nog heel wat volgen.

En die paar duizend jaar terug? Dat is de schuld van Jean Paul Aureglia, eigenaar van galerie Qvadrige/drukkerij La Diane Française in Nice. Geen onbekende voor de lezers van dit blog, net zo min als Rudolf Broulim trouwens. Met Jean Paul heb ik al aan diverse van zijn bijzondere projecten meegedaan. Gelimiteerde oplagen van iconen uit de wereldliteratuur als de Divina Commedia van Dante en de Ilias van Homerus. Geïllustreerd met originele kunst in de vorm van steendrukken, zeefdrukken, etsen en houtsneden.
Nu heeft Jean Paul een nieuw project op stapel staan. De Odyssee van Homerus. In feite het vervolg op de Ilias. Verhaalt die alles rond de strijd om Troje, in de Odyssee worden de avonturen van Odysseus beschreven als hij probeert na de verovering van Troje weer op huis aan te gaan. Daarbij wordt hij door sommige goden heftig tegengewerkt, door andere juist geholpen. Kijk, die Grieken houden nu dan wel hun handje op, maar in het verleden hebben ze ons ook heel wat nagelaten waaraan we nog steeds inspiratie ontlenen. Ik wel in ieder geval, omdat Jean Paul me heeft gevraagd ook weer aan deze nieuwe uitgave deel te nemen. Een editie dus die pas over een paar jaar het licht zal zien. Maar in de tussentijd zal ik er vast nog wel eens over berichten. Zoals nu. Tot volgende week.

TOOS

dinsdag 23 juli 2013

Ik zie, ik zie wat jij niet ziet

 Aan dat spelletje moest ik denken toen ik de foto hier links maakte. Dat was aan de kop van de oude haven in Marseille. Trouwe lezers van dit blog weten dat ik daar een poosje geleden was omdat Marseille dit jaar Culturele Hoofdstad van Europa is.
De dag voor het maken van deze foto had ik in het nieuwe museum MuCEM een oude film gezien van het leven aan de haven vanaf ongeveer dezelfde plek. Toen die oude haven dus ook nog een echte zeehaven was en niet alleen een verzamelplaats voor jachten en zeilboten zoals nu.  En op de dag zelf dat ik de foto maakte, zag ik in het ook al nieuwe regionale museum een paar schilderijen met ook al weer die plek als onderwerp. Die moeten in mijn blog, dacht ik toen al, als ik mijn fotoboek en filmpje over Marseille klaar heb.  Om dan twee processen heel goed te laten zien. Allereerst de gigantisch veranderingen ter plekke,  maar ook hoe kunstenaars hun eigen werkelijkheid creëren onder het mom van "ik zie, ik zie wat jij niet ziet".


Bekijk die schilderijen maar eens. Zo'n heerlijk romantische weergave van een simpele vissershaven en die bijna lege, veel grotere haven met een paar stoomschepen. En vergelijk dat eens met de gigantische drukte in dat oude filmpje. Want een deel daarvan heb ik in het museum zelf gefilmd en opgenomen in mijn video over Marseille die nu op YouTube staat met de link http://youtu.be/TGJlp84iesw . Overigens is dat filmpje ook hieronder in deze aflevering ingebouwd.


Verder staat hier nog de link http://bit.ly/12ZwVrh naar het fotoboek dat ik van mijn bezoek maakte. Dat boek is hiermee de komende paar weken op internet te bekijken. Wat zouden we tegenwoordig toch zonder internet moeten! In Amerika en de data opslag bij de NSA via het PRISM- programma zal deze opmerking, hoop ik,  geen al te grote ongerustheid veroorzaken. Tot volgende week.
TOOS

dinsdag 16 juli 2013

Een' Tour de Toos' in plaats van Tour de France


Martinikerk, Franeker


 Het spektakel van de Tour de France is in zijn laatste week. En dat het een spektakel is, heb ik tijdens mijn "schildersverblijf" in Nice kunnen meemaken toen daar zo'n twee weken geleden de ploegentijdrit werd
Kesk-Art, Bolsward
 verreden. Drie dagen lang  lag de beroemde boulevard Promenade des Anglais en dus ook het verkeer volledig overhoop. Maar ja, een stad moet er natuurlijk wel iets voor over hebben om die Tour te mogen ontvangen.
Dan is het toch aangenaam rustiger bij de, overigens veel langer durende, Tour de Toos. Bestaat die dan? Jazeker! Maar wel alleen dit jaar. Want toevalligerwijs is er deze zomer werk van mij te zien op vier locaties in het noordelijk deel van Nederland. Om die alle vier te bezoeken kun je dus etappe- gewijs een soort Tour de Toos uitzetten in een geheel persoonlijke volgorde. Als de etappeplaatsen Franeker, Grou en Workum in Friesland en Nibbixwoud in Noord-Holland er maar in op zijn genomen. Voor herkenningspunten heb ik hier wat plaatjes van expositieruimten rondgestrooid. 
 
Museum Art-Land, Nibixwoud
Het overkomt een kunstenaar niet vaak dat er tegelijkertijd zoveel exposities draaien met werk van haar of hem. Voor mij is 't in ieder geval de eerste keer. 't Was dan ook wel een kwestie van doorwerken en alles logistiek goed organiseren om dit voor elkaar te krijgen. Maar met het resultaat ben ik beslist tevreden.
 En juist omdat dit zo bijzonder is, is er ook een twee pagina's groot artikel over mij en mijn werk verschenen in het juli/augustus nummer van de KunstKrant. Dat is een kunstblad met grote oplage en  verspreiding over heel Nederland. Bij galeries, musea, culturele centra, enz. Niet slecht dus. Zeker niet omdat de voorpagina ook nog eens geheel in beslag wordt genomen door een schilderij van mij (zie foto).
Dit artikel met foto's is een grote ruimtevreter en daardoor niet zo geschikt voor dit blog. Maar voor de nieuwsgierigen kan ik het volgende doen. Vraag het artikel gewoon even aan via mijn e-mailadres toos@toosvanholstein.nl  en ik stuur het toe als een pdf-je. Alle gegevens over de verschillende tentoonstellingen staan er ook in opgenomen. Tot volgende week.
TOOS


dinsdag 9 juli 2013

Verkiezen hier toch anders dan in Egypte

Verkiezingen en de gevolgen daarvan staan in Egypte toch wel voor een heel andere tak van sport dan bij ons. Ik verwacht in ieder geval geen Tahirplein-achtige beelden  in Nederland bij de verkiezing van de Kunstenaar van het Jaar 2014. Die verkiezing is net weer van start gegaan. Voor het elfde achtereenvolgende jaar. Dat zegt zo langzamerhand wel iets over de status ervan. Daarom vind ik het beslist een eer dat ik opnieuw genomineerd ben, samen met nog 89 andere beeldende kunstenaars. Die 90 zijn uit de hoge hoed gekomen van een panel van zo'n 100 kunstkenners met een brede blik op onze kunstwereld.
Nu is het publiek aan zet om 25 van de genomineerden aan te wijzen voor de volgende ronde. Zou 't niet leuk zijn als ik daar ook weer bij kon komen, net als vorig jaar? Zelf vind ik eigenlijk van wel. Maar ja, ik ben natuurlijk enigszins bevooroordeeld.

Stemmen kan via een link die op de Nederlandse openingspagina van mijn eigen website www.toosvanholstein.nl staat. Maar ook met een klik op www.kunstweek.nl/verkiezing2013/ronde2. Die link voert naar de verkiezingspagina  van de Stichting Kunstweek. Deze stichting organiseert de verkiezing, tegelijkertijd met heel veel andere kunstzaken. En dat allemaal zonder een cent subsidie. Al elf jaar dus. Petje af!

Nieuwe video op YouTube
 't Heeft even moeten duren. Maar ja, een mens kan nu eenmaal niet altijd alle ideeën tegelijkertijd uitvoeren. Waarover dit gaat? Over een nieuw filmpje dat sinds vorige week op mijn YouTube-kanaal staat. En waarover gaat dat filmpje dan wel? Over de voorbereidingen en de opening van mijn tentoonstelling "Helden" in de Martinikerk van Franeker. Ik schreef al eerder over die expositie, maar het is dan ook wel een bijzondere op een heel bijzondere, prachtige locatie.
Voor de gemakzuchtigen onder ons staat die video hieronder ingebouwd.  Wil je een overzicht van alle video's die ik de afgelopen jaren aan mijn kanaal heb toegevoegd? Dan even klikken op http://bit.ly/ij4Pag. Tot volgende week.

TOOS

dinsdag 2 juli 2013

To culture or not to culture


Vrij naar Shakespeare hebben ze in Marseille besloten niet aan dat "not" te willen doen. Daarom wist de stad enkele jaren geleden de titel 'Culturele Hoofdstad van Europa 2013' binnen te halen. En als Fransen iets aan hun cultuur gaan doen, dan mag dat een paar centen kosten. Zeshonderd miljoen euro's waren beschikbaar om die arme, vervallen en door allochtonenproblemen geplaagde stad aan te pakken. Zowel infrastructureel als cultureel. Nieuwe wegen, te renoveren wijken en vooral rondom de oude haven in het hart van de stad op te knappen winkelstraten . Ooit legden in die Vieux Port de oceaanstomers aan, net als in Rotterdam. Wereldhavens midden in de stad. Rotterdam heeft daar nu de Maasvlakte voor, Marseille heeft haar Vieux Port omgetoverd in een gigantische plezierhaven met rondom de bijbehorende  horeca .



Met nu ook nog voor dat culturele aspect drie nieuwe musea erbij. Daarvan is het MuCEM, 't Musée des civilations de l'Europe & de la Méditerranée, zondermeer de grootste trekpleister. Geïntegreerd met het oude, prachtig opgeknapte Fort Saint-Jean heeft de architect een echt kunststukje verricht. Zie de foto's hierboven.
Op een steenworp daarnaast is de Villa Méditerranée verrezen, ook al zo'n iconisch bouwwerk (zie foto's hieronder). De vervallen aanblik van Marseille vanuit zee is helemaal opgepimpt. Oud met nieuw kan echt iets moois opleveren.

Met nog een tweede steenworp erbij kom je nu bij een groot, oud sanitairgebouw dat is omgebouwd tot het Musée Regards de Provence, een nieuw museum voor regionale kunst. En al die musea geven aandacht aan wat de landen rond de Middellandse Zee met elkaar bindt en van elkaar scheidt. Geschiedenis, toekomst, cultuur, godsdienst, wat al niet.
Wat er nu getoond wordt is interessant maar in mijn ogen nog geen top. Dat was er wel in het gerenoveerde 19de eeuwse Musée des Beaux-Arts. Van Gogh, Matisse, Cézanne, Monet, Renoir, Gauguin, om maar een paar kunstenaars te noemen die hun sporen nalieten aan de Zuid-Franse kust.
Veel museumgeweld dus dat een paar dagen Marseille beslist de moeite waard maakt. Afgezien nog van ander cultureel geweld op het gebied van bijvoorbeeld muziek en dans, in zowel Marseille als ook  Arles en Aix-en-Provence. Want die steden doen ook mee onder de noemer van Culturele Hoofdstad. Dus als je kans ziet, op naar de zonnige Provence!

Maar wat dit voor Marseille in de toekomst oplevert? Hoe ze jaar in jaar voldoende publiek naar die nieuwe musea kunnen blijven trekken? Hoe dit de stad de benodigde oppeppers kan geven? Tja, daarop weet ik nu even het antwoord niet. Tot volgende week.
TOOS



dinsdag 25 juni 2013

Hoe TOOS toch nog in Marseille kwam

 Leven als God in Frankrijk. La douce France. Wie kent niet die uitdrukkingen. Ik kan er wel mee instemmen. Want ook nu weer, in Nice, in mijn appartement/ atelier, bij zomerse temperaturen en een azuur blauwe hemel, voelt ‘t beslist goed. Maar een aantal dagen geleden, eerst met het vliegtuig naar Nice en daarna met de trein naar Marseille, had ik toch goed de smoor in. “La France, pays des grèves”, Frankrijk, land van stakingen, was toen het motto. Want dat is een nationale hobby daar. Altijd eerst staken en daarna eventueel praten. Het omgekeerde dus van wat we in Nederland gewend zijn.
Franse luchtverkeersleiders staken so wie so een paar keer per jaar. Dat hoort gewoon. Maar als je vlucht vanuit Rotterdam daardoor plotsklaps, nadat je al door de controle bent, verandert in een busreisje naar Schiphol en een sterk vertraagde vlucht daar zodat je pas tegen middernacht aankomt in Nice, is dat niet overmatig aangenaam. Als dan de volgende dag ook nog treinbestuurders staken, opnieuw als uiting van de Franse cultuur, en je niet weet of je nog in je besproken hotel in Marseille zult aankomen, is Frankrijk toch even iets minder “douce”. Ondanks die lekkere, onhollandse zomertemperatuur en die strakblauwe lucht. Maar uiteindelijk ging er toch nog één héééle lange trein die ons naar Marseille bracht.
Maar waarom wilde ik naar Marseille? Da's eenvoudig. Marseille is dit jaar de Culturele Hoofdstad van Europa, ik schreef er eind vorig jaar al eens iets over. Dus was ik eigenlijk wel verplicht om te gaan kijken wat ze ervan hebben gemaakt. Zoals bijvoorbeeld de drie nieuwe musea die er zijn gebouwd, de drie al bestaande die werden gerenoveerd en/of uitgebreid, de kunst in de openbare ruimte en de infrastructuur van de stad die serieus op de schop is genomen.



 
Op Facebook heb ik al wat foto's gezet van het MuCEM, één van die nieuwe  architectonische museumhoogstandjes. Echt een paradijs voor fotografen. Kijk er maar eens bij Toos van Holstein als je al op FB zit.

Meer over mijn vierdaagse bezoek aan niet alleen havenstad nummer 1 van Frankrijk maar ook misdaadstad nummer 1 vertel ik graag de volgende keer. Wel heb ik hier al vast een paar sfeerplaatjes bijgevoegd. Tot volgende week.
TOOS

dinsdag 18 juni 2013

Veren in een bepaald lichaamsdeel

Het kunstenaarsego, dus ook dat van mij, vindt het niet erg om van tijd tot tijd gestreeld te worden. Of iets plastischer uitgedrukt, af en toe een veer in je kont, kan beslist geen kwaad. Niet te veel tegelijk natuurlijk, want dat zit dan weer moeilijk.
Zo stond er recent een artikel van een halve pagina in de Leeuwarder Courant over mijn expositie "Helden" in de Martinikerk van Franeker.  Met als titel "Interactieve tentoonstelling". De schrijfster sloeg daarmee op een enthousiaste manier de spijker op de kop. Want ik heb in die tentoonstelling naast allerlei persoonlijk getinte teksten bij de werken ook verschillende keren een zogenaamde QR code toegevoegd. Zo'n vierkante barcode waarop  je je smartphone kunt richten, die dan direct verbinding maakt met bijvoorbeeld een website of YouTube- filmpje. Op die manier kunnen bezoekers van de expositie direct on line nog meer informatie krijgen over mij en mijn kunst, over het maken van steendrukken en mijn TOOS-doodles en TOOS-the movie bekijken.  Dat de recensente  daarnaast ook heel positief was over  bijvoorbeeld schilderijen als "Michaël" en "Legend" (zie de bijgevoegde foto's) is ook nog mooi meegenomen. 
Altijd prettig, zulke gratis publiciteit in een gerenommeerd regionaal medium als die Leeuwarder Courant.
Maar ik werd helemaal gelukkig toen ik van de vrijwilligers in de Martinikerk hoorde dat er binnen een maand tijd al 3500 bezoekers waren geweest en de commentaren in het gastenboek las. Daarvan wil ik jullie, als lezers van dit blog, een kleine selectie niet onthouden omdat ik er best trots op ben.

- Prachtige schilderijen van een schilderes met een diepe ziel, in een prachtige kerk.
- Eine tolle Kirche und schöne Ausstellung.
-Prachtige, kleurrijke rondgang door de geschiedenis van grote namen en mythologische figuren.
- Geweldig, wat een energie zit er in deze schilderijen, zo positief.
- Ik vind die meisjes van Mevrouw Toos van Holstein heel mooi. Maar ook alle schilderijen van haar.
- Mis felicitationes, muy interesante exposicion.
- Super moaie tserke, in plaatsje. En safolle te sjen. Geweldig. (in het Fries dus)
- Moai, tige ynspirearjend (nog even wat Friese les)
- Het is adembenemend.
- Schitterend, ook het kleurgebruik van u.

Zo zou ik nog wel even kunnen doorgaan. Maar laat ik niet overdrijven. Op de terugweg vanuit Friesland zat
het toch al wat moeilijker door al die veren in dat bepaalde lichaamsdeel. Tot volgende week.
TOOS

dinsdag 11 juni 2013

Een vrolijke Frans in Haarlem

Ik was er al heel lang niet meer geweest.  Zeker wel vijfentwintig jaar, zo niet dertig. Dus werd 't wel weer eens tijd. En de tentoonstelling "Frans Hals- Oog in oog met Rembrandt, Rubens en Titiaan" was daarvoor, in combinatie met een afspraak in Haarlem, de perfecte aanleiding.

 Het 100-jarige Haarlemse Frans Hals Museum is één van die kleinere musea die een ongekende kwaliteit bieden. Met bijvoorbeeld een rijke collectie  aan 16de en 17de eeuwse schilderkunst uit en over Haarlem. De lakenhandel had de stad rijk gemaakt. En zoals vaak, de rijkeren omringden zich graag met kunst. Van Jan van Scorel, Maerten van Heemskerck, Cornelis van Haarlem in de 16de eeuw. Willem Claesz Heda, Gerard ter Borch, Saenredam en natuurlijk vooral Haarlemmer Frans Hals (Antwerpen 1582/83-Haarlem 1666) in de 17de. Zoals schrijver Louis Couperus ooit zei "Zoo ik iets ben , ben ik een Hagenaar", zo zou je van Frans Hals kunnen zeggen "zo hij iets was, was hij een Haarlemmer". Dat bleek wel toen de grote portretschilder Anthony van Dyck, hofschilder van de Engelse koning Karel I, hem in 1632 probeerde over te halen ook naar Londen te komen. Hij weigerde. Hals was voor Haarlem zelfs zo belangrijk dat hij in de laatste periode van zijn leven jaarlijks een lading turf en een soort pensioen  kreeg. Maar hij was dan ook een wijd en zijd beroemd kunstenaar die van jongs af aan als één van de weinigen de zogenaamde "ruwe" stijl van schilderen tot in de perfectie beheerste. Zoals ook Rembrandt dat op latere leeftijd deed.

Met je neus bovenop schilderijen als "Lachende jongen" en "Pekelharing" kun je dat heel goed zien. Probeer
maar eens met zo'n ruwe toets de lach in een gezicht te vangen. Kunstboeken uit die tijd  beschrijven hoe moeilijk dat was. Maar Hals deed 't moeiteloos. "Pekelharing", destijds de benaming voor een kannekijker oftewel drinkebroer, hing waarschijnlijk in een bekende Haarlemse kunstenaarskroeg die ook door Frans werd gefrequenteerd. Blijkbaar was hij daarbij niet altijd consequent in het betalen, gezien een proces dat door de kroegeigenaren eens tegen hem werd aangespannen. Maar hij deed er vast ook heel veel gratis inspiratie op voor dit soort genrestukken die toen heel populair waren.

Net zoals trouwens de schutterstukken. We kennen natuurlijk allemaal "De Nachtwacht" als het ultieme voorbeeld. Maar Hals kon er ook wat van.

In de grote zaal van het museum hangen er vijf van hem. Dat is so wie so al imposant, maar ze zijn ook heerlijk los geschilderd. Deze schilderijen werden in opdracht gemaakt als na een aantal jaren de stadsbeveiliging, de schutters, plaats moest maken voor een nieuwe groep. Dat werd dan gevierd met een grootse maaltijd die blijkbaar nog wel eens behoorlijk kon uitlopen. Maximaal  vier dagen was toegestaan! Zo staat dat ten minste In een stadsverordening uit 1633. Voldoende tijd dus om een goed beeld te krijgen van die burgers en ze daarna levendig te kunnen schilderen. Beslist de moeite waard, die tentoonstelling. Nog tot einde juli. Tot volgende week.
TOOS

dinsdag 4 juni 2013

“De mens op weg” weer op weg

“De mens op weg” stond al een poos stilletjes te staan, opgeslagen in mijn atelier. Dus werd het weer eens tijd dat die thematentoonstelling van mij opnieuw op pad ging. Want in feite is die serie schilderijen bedoeld als een soort reizende expositie.
Na 2004, het jaar van ontstaan in de Martinikerk te Franeker, daar waar nu dus mijn tentoonstelling “Helden” is te zien, zijn er al diverse tussenstops geweest. Zoals bijvoorbeeld de City van Londen, op een steenworp afstand van de Bank of England, en Middelburg. Nu kan het particuliere Museum Art-Land in het Noord-Hollandse Nibbixwoud, iets boven Hoorn gelegen, aan die rij stops worden toegevoegd.


Maar laat ik eens uitleggen wat “De mens op weg” inhoudt. Voor die tentoonstelling in 2004 gebruikte ik rubbings van de eeuwenoude grafstenen in de Martinikerk als een symbolisch scharnierpunt tussen twee soorten reizen. De reis tijdens het leven en de reis na de dood. Als metafoor voor de levensreis gebruikte ik de beroemde middeleeuwse pelgrimage naar het Spaanse Santiago de Compostela. Hier zou volgens overlevering het lichaam van de apostel Jacobus, één van de discipelen van Jezus, begraven liggen.  Het verhaal dat zijn lichaam, nadat hij in Palestina was onthoofd, in een stenen boot vanzelf de Galicische kust bereikte, zegt natuurlijk genoeg over het waarheidsgehalte ervan. Maar in de hoogtijeeuwen van de pelgrimage reisden er per jaar zo'n miljoen Europeanen naar Santiago. Dat is natuurlijk gigantisch als je totale bevolking van Europa in die periode van 13-15de eeuw in aanmerking neemt in combinatie met de reisomstandigheden. Ongelooflijk intrigerend vond ik dat! En nog steeds trouwens. Er ontstond in feite de eerste Europese toeristische infrastructuur met bijbehorend B&B in kloosters, herbergen en speciale pelgrimsoverblijfplaatsen.


Voor de reis na de dood liet ik mij natuurlijk inspireren door de 14de eeuwse Divina Commedia van Dante Alighieri. Dat verhaal van zijn denkbeeldige reis door Hel, Louteringsberg en Paradijs, op zoek naar zijn geliefde Beatrice, is na al die eeuwen nog steeds een parel van de wereldliteratuur.


Toen de leiding van Museum Art-Land (www.art-land.nl) mij vroeg of ik een bijdrage kon leveren aan hun zomerexpositie was de keus snel gemaakt. "De mens op weg" zou weer op reis gaan. Afgelopen zondag 2 juni was de opening. Zelf kon ik er jammer genoeg niet bij zijn want de Middelburgse Kunst en Cultuurroute vroeg om mijn aanwezigheid. Tja, een mens kan niet altijd alles. Maar de tentoonstelling is tijdens de weekeinden nog te bezichtigen tot 24 augustus. Tot volgende week.
TOOS

dinsdag 28 mei 2013

A5 en A4 Helden



Is er dan ook al een classificatie voor helden? Tja, je weet ’t tegenwoordig natuurlijk nooit. ADHD, PDD-NOS, Wajong, dyslectisch, discalculie, alles wordt in vakjes gestopt en nog weer verder onderverdeeld in categorieën. Maar in dit geval dus toch nog niet.
Die A5 Helden zijn gewoon te vinden in de brochure “Helden” , op papierformaat A5,  die ik liet drukken bij mijn expositie “Helden” in de Martinikerk van Franeker. Over die tentoonstelling, waar de full colour brochure van 32 pagina’s  te koop is,  schreef ik vanzelfsprekend al in een paar voorgaande afleveringen. Maar waarom dan nu die nadruk op de brochure? Nou, heel eenvoudig, die staat sinds een paar dagen op internet. En daar wil ik natuurlijk wel even op wijzen.

Ook trouwens op de vormgeefster ervan, Martien Versteegh met haar bedrijf Donkigotte (www.donkigotte.nl ). In 2011 werkte ik al met haar samen voor de brochure bij “TOOS-de ontdekkende mens”,  mijn grote expositie toen in fort Rammekens bij Vlissingen. Die samenwerking verliep uitstekend. Martien begreep mijn ideeën en met haar technische vormgevingskennis kon ze dat uitvoeren wat mij voor ogen stond. Reden dus om opnieuw met haar in zee te gaan voor “Helden”. Het resultaat? Klik maar hier . Ik ben er in ieder geval heel tevreden mee.
 

Maar hoe zit ’t dan met die helden van een papierslag groter, die A4 Helden? In de brochure heb ik een aantal werken van de expositie gecombineerd met teksten en citaten uit de literatuur. Want mijn inspiratie voor deze thematentoonstelling haalde ik uit onze literatuurgeschiedenis. Vanaf de oude Homerus tot de hedendaagse Isabel Allende. Daarom leek het me interessant om de bezoekers van “Helden” een inkijkje te geven in mijn gedachtewereld. Bij heel veel schilderijen hangen dan ook teksten op A4-formaat waarin ik mijn ideeën bij zo’n schilderij en de inspiratie ervoor heb geprobeerd te verwoorden.  Dat loopt dan bijvoorbeeld van Achilles, Andy Warhol, Keltische tekens, Shakespeare, Sint Nicolaas en Lawrence of Arabia tot de Zeeuwse godin Nehalennia. Om maar een paar dwarsstraten te noemen. Maar voor die A4 Helden moet je dan natuurlijk wel naar Franeker. Tot volgende week.

TOOS